קאווע שטיבל

איך האב מתחלה געפלאנט צו שרייבן צוויי שורות צו ידידנו ר' סאנבערן. למעשה אזוי אומבאמערקטערהייט האבן מיינע פינגערס אפגעטייפט מער ווי אפאר שורות, אזוי אויך דער פאקט אז איך האב שוין געזען אז עס באדערט פאר נאך דא, האב איך מחליט געווען צו עפענען א פרישע אשכול.
איך באציה זיך צו וואס סאנבער זז"ג האט דא געשריבן

sunbar האט געשריבן:בערל, וואס איז פשט פון ארויפברענגן אלטע אשכולות? איך פרעג סתם ווייל איך בין באמת נייגעריג...

איך זעה אז דו ביסט נישט דער ערשטער וואס עס באדערט. איך וויל באמת פארשטיין, וואס עס באדערט אז איינער ברענגט ארויף א אלטע אשכול? ס"ה קוקט ער איבער אביסל אלטע אשכולות'ן ווען ער האט נישט וואס צו טוהן, און ווען ער האט עפעס אינטערעסאנט מוסיף צו זיין לייגט ער צו.

איז דא עפעס א עקספייערעישען דעיט אויף א אשכול??? איינמאל מען האט אויפגעהערט פאר א וואך צייט שרייבן טאר קיינער מער נישט מוסיף זיין??? איינער וואס האט נישט מיטגעהאלטן ווען דער אשכול איז נאך געווען בחיים חייתו, טאר קיינמאל מער נישט אריינרעדן אין דעם נושא??? איינער האט געטראפן א אינטערעסאנטע הערה צו צולייגן טאר ער נישט מחיה מתים זיין דעם אשכול??? עס ארבעט עפעס מיט תורת דיחוי, און כיון דאידחי אידחי???

ווילסט זאגן אז ער פירקלט סתם? קודם כל האט ער דא צוגעברענגט א אינטערעסאנטע הערה. און אויב האלטסטו אז עס איז יא סתם געפירקלט, וואס עפעס באדערט דיך עס דוקא אין א אלטע אשכול? מיר באדערט עס אסאך מער ווען איינער טוט דאס אין א לעבעדיגע אשכול. ווען איינער טוט דאס אין א אלטע אשכול, איז דא א גוטע געלעגענהייט אז נייע געשמאקע ניקים, וואס זענען נאכנישט געווען איינגעשריבן דא זאלן קומען מוסיף זיין אינטערעסאנטע ידיעות און הערות. משא"כ ווען עס רעדט זיך פון א נייע אשכול וואס עס לעבט, און יעדער האלט מיט, פארוואס פעלט זיך אויס סתם אריינצוהאקן מיט נארישע קאמענטארן?

און אויב עס באדערט דיך נאך אלץ, האב איך א פשוטע עצה. איידער דו גייסט אריין אינעם אשכול, קוק דער דאטום ווען דער אשכול האט זיך געפענט, אויב אין דיין נאז שמעקט דער דאטום זויער, זאלסטו אנטלויפן דערפון ווי פון פארשימעלטע מילך. אויב יענער גלייכט דייקא יא זויערע מילך לאז אים עס טרינקן עס וועט דיר נישט פארשאפן קיין בויך וויי. כנלע"ד, ווער עס האלט אנדערש איז מכובד צו קומען אויסשמועסן זיין צד.

מיר באדערט אז מ'לעבט אויף אלטע אשכולים וואס האבן שוין ב"ה געבוירן תגובות (גוטע תגובות-זכרים, און געפירקעלטע-נקיבות) ווען אין דער זעלבער צייט שטייען אזויפל תגובה-לאזע אשכולים וואס בעטן זיך הבה לי תגובה, זאל עס זיין אפילו זיין א געפירקעלטע (א נקיבה), אבער עפעס ביטע!

וויבאלד דא זענען מיר אלע גרויסע אויבער חכמים כידוע, וואגען מיר זיך צו פרעגן אויפן קול וואס איז די מקור פון דער חרם און אפילו ווען עס וואלט יא געווען אזא חרם ווער זאגט עס איז מחייב און מהיכי תיתי מדארף עס פאלגען.

וויבאלד דערווייל איז נישטא קיין קראנטע מקורות צו די חרם, הגם עס איז אנגענומען אלץ א דבר פשוט ביי אסאך יידושע באבעס, און עס איז דא עפעס א שורה און תשובות הרשב"א וואס אויב נעמט מען אינגאנצען ארויס פון קאנטעקסט קען מען לערנען אז דארט שטייט אז א קבלה פון די באבעס איז מער ווי ששים רבוא עדות, און וויבאלד מיר לאכען זיך אויס פון אזעלכע נארישע מהלכים אין יידושקייט, אפילו עס איז אפשר דא אזא סיסטעם אין די פורום'ס שוין יארען לאנד און די וואס גלייבען אין דעם זאגען אז עס איז הלכה למשה מסיני און מטאר ח"ו נישט אוועק פון דעם קיין זיז כלשהו, און שרגא האלט אפילו אז רוב עולם איז צופרידען פון די סיסטעם און ווער עס נישט קען זיך רוהיג גיין קיין אינדיע זאגען פאר די גלויביגע דארטן דעות, אפילו הכי נאך אלעס זעה איך נישט קיין סיבה צו גליבען אט די חרם און איך האלט קלאר אז מדארף זיך נישט וויסענדיג מאכען פון דעם בכלל.

יעצט קומטס אלע פרומע און קנאים און הייבטס אן צו שיסען אויף די דברי כפירה וואס איך האב דא געשריבען.

זר זהב האט געשריבן:מיר באדערט אז מ'לעבט אויף אלטע אשכולים וואס האבן שוין ב"ה געבוירן תגובות (גוטע תגובות-זכרים, און געפירקעלטע-נקיבות) ווען אין דער זעלבער צייט שטייען אזויפל תגובה-לאזע אשכולים וואס בעטן זיך הבה לי תגובה, זאל עס זיין אפילו זיין א געפירקעלטע (א נקיבה), אבער עפעס ביטע!

אפשר זאל מען נישט עפענען קיין נייע אשכול ווי לאנג יעדער אשכול האט שוין איין ולד, אדער שוואנגערט שוין לכה״פ?

וויזוי וועט מען וויסן צי א אשכול שוואנגערט שוין?...

שוואנגערן מיין איך ווען איינער עפענט א אשכול און די איינציגסטע קאמענט דארטן איז:

חאחאחאחאחאחאחא

אדער

וכמו״כ

-
די תגובה איז לעצט פאראכטן געווארן דורך... פאראכטן געווארן... בס״ה

אויב פארשטייסטו באמת נישט וועל איך דיר מסביר זיין, ווען איינער הייבט אן א שמועס וואס איז שוין אויסגעשמועסט געווארן
שיקט מען אים גלייך א לינק ווי מ'רעדט שוין דערפון, די סיבה איז פשוט, קיינער האט נישט ליב איבערשמועסן אלטע (און אסאך מאל אויסגעדראשענע) נושאים.
ווען איינער ברענגט ארויף א אשכול פאר א קלייניגקייט דארף מען יעצט איבערגיין דעם גאנצן אשכול צו פארשטיין אויף וואס די תגובה באציט זיך, און דאס האט קיינער נישט קיין נערוון.

אין א געוויסע זין איז עס פונקט ווי א נייעס אשכול, וואס די נייעס איז קיינער מער נישט אינטערסירטצו ליינען, קומט איינער מגיב זיין כאילו די מעשה קומט יעצט פאר.

אברעמעל האט געשריבן:אויב פארשטייסטו באמת נישט וועל איך דיר מסביר זיין, ווען איינער הייבט אן א שמועס וואס איז שוין אויסגעשמועסט געווארן
שיקט מען אים גלייך א לינק ווי מ'רעדט שוין דערפון, די סיבה איז פשוט, קיינער האט נישט ליב איבערשמועסן אלטע (און אסאך מאל אויסגעדראשענע) נושאים.
ווען איינער ברענגט ארויף א אשכול פאר א קלייניגקייט דארף מען יעצט איבערגיין דעם גאנצן אשכול צו פארשטיין אויף וואס די תגובה באציט זיך, און דאס האט קיינער נישט קיין נערוון.

אין א געוויסע זין איז עס פונקט ווי א נייעס אשכול, וואס די נייעס איז קיינער מער נישט אינטערסירטצו ליינען, קומט איינער מגיב זיין כאילו די מעשה קומט יעצט פאר.

ביי שמועסן איבער מעטערס אוו אפיניאן וואו געווענליך האט מען שוין אויסגעשמועסט אלע צדדים ביסטו אפשר גערעכט מיט די עצם נקודה, אבער פון די אנדערע זייט, קיינער צווינגט דיך נישט צו פארשטיין יענעמ'ס תגובה און אודאי נישט צו איבערגיין דעם גאנצן אשכול. די וואס האבן שוואכע נערוון קענען נוצן משה געציל'ס עצה און קוקן אויפ'ן דאטום. משא"כ ביי אינטערעסאנטע נושאים וואו עס איז שטענדיג דא וואס צוצולייגן, אדרבה, פארוואס זאל נישט קומען איינער מיט פרישע ידיעות און מהנה זיין דעם עולם, עס איז דאך פשוט א דיסקרימינאציע קעגן די נייע ניקים. איך זע טאקע אז אונזער חשוב'ער נייער מיטגלידער הרב פרענקל האט שוין געלייקט דעם אשכול. און איך וויל צולייגן אז אלס א רעלאטיווער נייער ניק האב איך גאר שטארק הנאה ווען מען פרישט אויף אן אלטע נושא משנים קדמוניות און איך האב א געלעגנהייט אריינצוזאגן א ווארט.
און צו אייך הרב פרנקל: שרעקט אייך נישט, איר קענט רואיג מגיב זיין אויף אלטע אשכולות, אפילו אויב איר לייגט גארנישט צו, איז דאך אייער שפראך אזוי מתוק מדבש און עס צוגייט אין אלע ביינער אז עס איז ווערד אלע נערוון וואס קענען חלילה פלאצן!

משה געציל, קודם א לייק, פאר די שפראך דיינע.

משה געציל האט געשריבן:אויב אין דיין נאז שמעקט דער דאטום זויער, זאלסטו אנטלויפן דערפון ווי פון פארשימעלטע מילך. אויב יענער גלייכט דייקא יא זויערע מילך לאז אים עס טרינקן עס וועט דיר נישט פארשאפן קיין בויך וויי.

לגבי א הסכמה, האסטו א פוינט, אבער יעדע זאך דארף מען נוצן מיט שכל.

שטעל דיר פאר דו פרעגסט א פראגע פון דיין חבר ערב פסח, און הושענא רבה אינמיטן קלאפן די הושענות זאגט ער "איך מיין איך ווייס".
ווי אזוי וואלסטו עס אנגענומען?

אויב איז עס א זאכליכע תגובה, איז אדרבה, כל הכבוד. אבער אז איינער האט עפעס מעורר געווען א הערה 7 חדשים צוריק און יעצט לייגסטו צו א קלייניגקייט, קריכט עס אויף די געהירן.

אט דא ליגט די טעות... איך האב נישט געהאט קיין שום טענות צו אונזערע בערעלע. ער איז איינער וואס פארמאגט אסאך ידיעות און ער געבט צו אסאך צו אונזער קאווע שטיבל.

נאר וואס דען? איך האב געזען א אלטע אשכול וואס וואלט געגאנגען לטמיון פאר קיין שום סיבה. האב איך באשלאסן, לאמיך שרייבן עפעס וואס וועט קודם כל אויפלעבן דער אשכול, און אין די זעלבע צייט וועט אפשר איינער עפענען א נייע אשכול וועגן ארויפברענגן אלטע אשכולות.

מה עשה הקב'ה, עס איז מיר געלונגען גענוי ווי געפלאנט... האט אונזער רבי משה געציל געעפנט דיזע אשכול וואס האט שוין געברענגט פירות. געטס א קוק:

1) איבער 50 אידן האבן שוין געליינט דער אשכול פלאס נאך 7 וואס האבן צוגעלייגט א תגובה.
2) בערעלע בעל עגלה (וואס אגב איז נאך נישט דא ווייל ער איז נאך פארנומען מיט ארומטראגן אידן כדי צו קענען שפייזן זיין פאמיליע) , וועט הנאה האבן צו זען אז איך שעץ עם.
3) משה געציל האט באקומען נאך א תגובה צו זיין נאמען.


יעצט פרעג איך אייך, טייערע אידן, בין איך נישט גערעכט געווען מיט יענער תגובה???

און אז מען רעדט שוין, וויל איך איבערבעטן סיי ווער עס האט זיך געשפירט באליידיגט דא מיט מיין תגובה. איר זאלט וויסן אז אפילו אויב איר האט נאר געשריבן 'איין' גוטע תגובה, האט איר מיר מחי' געווען!

אה, איך האב פארגעסן ארויסצוברענגען נאך איין גוטע נקודה וואס איז ארויסגעקומען פון מיין תגובה: אז מיין לעצטע תגובה איז מיין לענגסטע תגובה זייט איך בין דא אין שטיבל...

אברעמעל האט געשריבן:אויב פארשטייסטו באמת נישט וועל איך דיר מסביר זיין, ווען איינער הייבט אן א שמועס וואס איז שוין אויסגעשמועסט געווארן
שיקט מען אים גלייך א לינק ווי מ'רעדט שוין דערפון, די סיבה איז פשוט, קיינער האט נישט ליב איבערשמועסן אלטע (און אסאך מאל אויסגעדראשענע) נושאים.

אינטערעסאנט, ווען איך שיק א לינק שיק איך עס אז מען זאל נישט פארקריכן פונעם נושא, און אזוי אויך אז ער זאל זיין אזוי גוט און מגיב זיין דארטן וואס ער האט צו צוגעבן.

אברעמעל האט געשריבן:ווען איינער ברענגט ארויף א אשכול פאר א קלייניגקייט דארף מען יעצט איבערגיין דעם גאנצן אשכול צו פארשטיין אויף וואס די תגובה באציט זיך, און דאס האט קיינער נישט קיין נערוון.

אויב דער אשכול איז שוין אזוי טיף באגראבן אז מען דארף שוין איבער גיין די גאנצע אשכול צו פארשטיין, וואס איז דער פראבלעם דערמיט? אדרבה! עס איז א סימן אז עס איז שוין צייט אויף חזרה.

אברעמעל האט געשריבן:אין א געוויסע זין איז עס פונקט ווי א נייעס אשכול, וואס די נייעס איז קיינער מער נישט אינטערסירטצו ליינען, קומט איינער מגיב זיין כאילו די מעשה קומט יעצט פאר.

קאווע שטיבל איז נישט אוועקגעשטעלט אלטס א נייעס בלאג, נאר ענדערשט אלטס א פלאץ ווי אידן וואס דארשטן נאך אביסל ידיעות התורה, וועלטליכע סייענס, וכו׳, זאלן האבן וואו זיך אויסצושמוסען, און זיך ארויסגעבן. איז דא א געוויסע טאפיק וואס האט א דאטום ווען ער עקספייערט? לאמיר זאגן אז איך האב שוין יא דורכגעטון יענעם נושא, למעשה איז מיר היינט נתחדש געווארן עפעס א ידיעהל׳ע, ברויך איך פון פריש עפענען א אשכול אויף דעם ווייל יענע אשכול פייערט שוין זיין דריטע יארצייט?

שטעלט׳ס ענק פאר אז די אשכול וואלט שוין געשלאפן פאר אפאר חדשים , און איך ברענג עס צוריק ארויף מיט די פאלגענדע תגובה---

ראשעקאל האט געשריבן:

זר זהב האט געשריבן:וויזוי וועט מען וויסן צי א אשכול שוואנגערט שוין?...

א גיטע קושיא.

מאכט סענס???

יא. ווייל פונקט דעמאלס וועט איין ניק זיין אין א דערהויבענעם גוסטע, וועט ער צושרייבן א גוטע תגובה און די אשכול וועט זיך ציען.. .

ראשעקאל האט געשריבן:שטעלט׳ס ענק פאר אז די אשכול וואלט שוין געשלאפן פאר אפאר חדשים , און איך ברענג עס צוריק ארויף מיט די פאלגענדע תגובה---

ראשעקאל האט געשריבן:

זר זהב האט געשריבן:וויזוי וועט מען וויסן צי א אשכול שוואנגערט שוין?...

א גיטע קושיא.

מאכט סענס???

ווען דו שרייבסט דעס אין א אקטיווע אשכול קריכט עס אויך אויף די געהירן.

בארויגט אייך משה געציל שריי נישט אזוי

מיקוה נייעס האט געשריבן:בארויגט אייך משה געציל שריי נישט אזוי

נאך א דוגמא פון פירקלעריי בתפארתו. האסט עפעס צו צולייגן -חוץ פון סתם קלאפן א תגובה ארויף צוריקן די מספר הודעות פונעם אשכול?

דאכצעך אז זייט כ'האמיך אהערגעצויגן ארום 10 טעג צוריק, האב איך אפגעווישט די שטויב פון א שיינע פאר אשכולות.
די תוצאה: כמעט יעדע אשכול האט באקומען נאך א גוטע פאר תגובות פונעם עולם!

דאס מיינט, אז אייביג איז נאך דא אסאך זאפט ארויסצוקוועטשן פונעם אשכול, וואס געוויסע זענען שוין געזיצן שבעה דערויף.

שמעקעדיג: איך האב צו פרעגן א שאלה וואס איך האלט אז נאר דו קענסט פסק'נען. והנה: א לייק האט אן עקספיירעשן דעיט, אדער נישט...? ווייל איך האב יעצט געגעבן א "לייק" פאר מר. סאנבאר (איך האף אז ער לעבט נאך. עמו"ש.) אויף א תגובה וואס ער האט געשריבן אין נאוועמבער 2012, למספרם...!
איך בעט דיך צו ענטפערן אויף די שאלה במוקדם האפשרי. ווייל כ'האב מורא אז איך וועל נישט קענען אריינבראקן די מצה אדער עסן די קניידלעך אום אחרון של פסח אויב איכ'ל נישט וויסן דעם פסק הלכה.... ייש"כ למפרע (אדער למפריע...)

איך זעה נישט א פראבלעם פון ארויפברענגען אן אלטער אשכול, אויב ביזטו נישט ניי אינעם שטיבל, גיבסטו א קוועטש אויפן רויטן קנעפל אין קומסט אן צום נייעם תגובה, דארפסט נישט דורכגיין דעם גאנצן אשכול פארדעם, וכן אני נוהג.
הגה. און אויב דארף איך יא צוריקגיין צו א פריערדיגע פעידזש, האב איך הנאה צו מאכן חזרה, כשיטת משה געציל הי״ו

איך האב א ספעציעלע הנאה ארויפצוברענגן פארשטויבטע אשכולות, פארשטייטציך נאר טאמער איך האב עפעס וואס מוסיף צו זיין, אנדערש ווי [tag]אשכולות אויפוועקער[/tag] (ער לעבט נאך?).

רבותי, ס'איז א שטילע טאג אין שטיבל? נישטא עפעס ספעציעל אויסצושמועסן? זייטס נישט קיין בטלנים, נעמטס אייך נישטערן אין די ארכיוון ותמצא מה שאהבה נפשכם.

איך טוה פולשטענדיג אנערקענען אין די איראניע פון וואס איך האב געטוהן...

ולגופו של ענין, עס וועט זיך לכאורה ווענדן צו ס׳איז א תגובה אויף אן אשכול וואס איז שוין נישט שייך [נייעס, א ספעציפישע שאלה וכו׳] אדער א זאך וואס איז נישט דייקא אנגעוואנדן אין (א ספעציפישע) צייט און איז אומאפהענגיג דערפון וכדומה [חכמה וכו׳] (א שטייגער ווי... עממ... די דאזיגע אשכול...) . ווי אויך, פארשטייט זיך, אין די קוואליטעט פונ׳ם תגובה אליין (איך האף אז די דאזיגע תגובה טוהט קוואליפייען...). דא רעדט מען ארום דערפון.

(איך האב געמוזט עפעס מגיב זיין דא...)